صفحه نخست >> سلامت تعداد نظرات: 0

تغذيه/ چه دارويي را با چه غذايي نبايد خورد؟

اگر چنين تجربه‌هايي را داشته‌ايد، بايد بدانيد مصرف همزمان بعضي داروها با يکديگر يا غذاهاي خاص مي‌تواند عوارض مختلف و حتي بسيار خطرناکي داشته باشد! اگر در ادامه اين مطلب با ما باشيد به شما خواهيم گفت کدام دارو را با کدام غذا نبايد بخوريد و از چه داروهايي با هم نبايد استفاده کنيد.

کد خبر: 2201

صبحانه آنلاين/ اگر چنين تجربه‌هايي را داشته‌ايد، بايد بدانيد مصرف همزمان بعضي داروها با يکديگر يا غذاهاي خاص مي‌تواند عوارض مختلف و حتي بسيار خطرناکي داشته باشد! اگر در ادامه اين مطلب با ما باشيد به شما خواهيم گفت کدام دارو را با کدام غذا نبايد بخوريد و از چه داروهايي با هم نبايد استفاده کنيد.

تداخل دارويي مفيد هم داريم؟
بعضي تداخلات دارويي مي‌توانند مفيد باشند، در واقع بعضي داروها مي‌توانند قدرت داروي ديگر را افزايش داده يا عوارض آن را کاهش دهند. براي مثال گاهي براي کاهش عارضه‌ تهوع در گروهي از داروهاي ضد درد، آن را با يک داروي ضد تهوع ترکيب مي‌کنند. البته در بعضي تداخلات دارويي نيز يک دارو مي‌تواند اثربخشي داروي ديگر را کاهش دهد.
براي مثال قرص‌هاي جلوگيري از بارداري مي‌توانند اثر بعضي از آنتي‌بيوتيک‌ها را کاهش دهند. گاهي نيز عوارض ناشي از تداخل دارويي مي‌تواند خطرناک باشد. براي مثال وقتي فرد داروي ضدانعقاد مصرف مي‌کند، اگر بدون مشورت با پزشک از دارويي گياهي با اثر ضدانعقادي استفاده کند، ممکن است دچار خونريزي داخلي شود!

لبنيات اثر آنتي‌بيوتيک را کم مي‌کند!
اغلب آنتي‌بيوتيک‌ها از جمله آنتي‌بيوتيک‌هاي خانواده «کينولون» مثل «سيپروفلوکساسين» و «لواکويين» در معده به کلسيم و آهن متصل مي‌شوند و نمي‌توانند جذب بدن شوند

- بنابراين اثرشان کاهش پيدا مي‌کند و عفونت درمان نمي‌شود. پس از مصرف لبنيات، مکمل‌هاي حاوي آهن، قرص‌هاي کلسيم، قرص يا کپسول روي همزمان با اين آنتي‌بيوتيک‌ها خودداري کنيد. البته مصرف همزمان آنها با مواد غذايي حاوي آهن خيلي مشکل‌ساز نخواهد بود.

- آنتي‌بيوتيک‌ها همچنين نبايد همزمان با داروهاي ضداسيد معده، آبميوه، چاي و نوشابه مصرف شوند و بهتر است همراه با آب فراوان، دو ساعت قبل يا شش ساعت بعد از مصرف موارد مذکور در بالا ميل شوند.

با اين دارو سالاد نخوريد!
ويتامين K موجود در خوراکي‌هايي مثل کلم، کاهو، بروکلي، نخود، اسفناج، آووکادو و... مي‌تواند براي کساني که از داروهاي رقيق‌کننده خون ازجمله وارفارين استفاده مي‌کنند، خطرناک باشد. در واقع نوسانات اين ويتامين در بدن مي‌تواند وارفارين را بي‌اثر کند و آثار ضدانعقادي آن را کاهش دهد؛ در نتيجه احتمال شکل‌گيري لخته‌هاي خوني بالا مي‌رود. پس سعي کنيد هر هفته ميزان مشخصي از اين ويتامين را مصرف کنيد. ويتامين K همچنين ميزان تاثير استامينوفن را پايين مي‌آورد.

قبل از خوردن وارفارين بخوانيد!
- سير از تشکيل لخته در خون جلوگيري مي‌کند و باعث افزايش رقت خون مي‌شود. بيماراني که وارفارين مصرف مي‌کنند نبايد بيشتر از يک حبه سير در روز مصرف کنند زيرا ممکن است باعث رقيق شدن بيش از حد خون‌شان و احتمال خونريزي در بدن‌شان شود.

- مصرف چاي سبز و فرآورده‌هاي لوبياي سويا باعث کاهش اثر ضدلخته‌‌اي وارفارين و افزايش احتمال بروز لخته مي‌شود. در مقابل، مصرف فرآورده‌هاي انبه و آب آن باعث افزايش اثر ضد لخته‌اي وارفارين و احتمال خونريزي مي‌شود.

- مصرف فرآورده‌هاي پروبيوتيکي مانند ماست پروبيوتيک باعث افزايش توليد ويتامين K در بدن مي‌شود بنابراين مصرف اين‌گونه فرآورده‌ها باعث افزايش نياز به مصرف وارفارين خواهد شد.

با اين داروها شيرين‌بيان نخوريد
شيرين‌بيان حاوي «گليسيريزين» است؛ ماده‌اي که فشار خون را افزايش مي‌دهد بنابراين مصرف همزمان آن با داروي کاهنده فشار خون مي‌تواند تاثير دارو را کاهش دهد و فشار خون را در سطح خطرناکي بالا نگه دارد. همچنين کساني که از داروهاي مهارکننده ACE (کاهنده فشار خون) مثل «انالاپريل» و «کاپتوپريل» استفاده مي‌کنند نبايد از نمک پتاسيم (نمک رژيمي بدون سديم) استفاده کنند زيرا مهارکننده‌هاي ACE خود باعث افزايش اثر پتاسيم در بدن مي‌شوند و مي‌توانند باعث سکته شوند! مصرف همزمان اين داروها با انار نيز اثر دارو را افزايش مي‌دهد و مي‌تواند باعث سبکي سر يا سرگيجه به دليل کاهش فشار خون شود.
شيرين‌بيان با مهار سديم و دفع پتاسيم باعث مي‌شود عوارض ثانويه کورتون‌ها مثل پوکي استخوان، ورم و آب سياه بالا برود. مصرف شيرين‌بيان با ادرارآورها نيز ممنوع است زيرا باعث دفع پتاسيم مي‌شود و کمبود پتاسيم عامل بروز مشکلاتي در ريتم ضربان قلب خواهد شد. توصيه مي‌شود اگر تحت درمان‌هاي دارويي هستيد، بيش از 10 گرم گياه شيرين‌بيان به شکل چاي يا ساير نوشيدني‌ها مصرف نکنيد.

با استاتين، گريپ‌فروت نخوريد
مصرف همزمان آب گريپ‌فروت با استاتين‌ها (گروهي از داروهاي کاهنده کلسترول خون مثل لواستاتين و آتروواستاتين) باعث اختلال در عملکرد آنزيم متابوليزه کننده اين داروها در بدن مي‌شود؛ در نتيجه اثر دارو افزايش پيدا مي‌کند.
پس اگر از اين داروها استفاده مي‌کنيد بهتر است تا دو ساعت قبل و بعد از مصرف آنها آب گريپ‌فروت ننوشيد و روي هم رفته طي روز بيش از 250 سي‌سي از اين آبميوه نخوريد. آب گريپ‌فروت اثر و عوارض جانبي بعضي از داروهاي ديگر را نيز افزايش مي‌دهد. به‌طور کلي بهتر است همزمان با آن از مصرف داروهاي مخصوص قلب، آلرژي، اضطراب، آسم، لخته‌هاي خوني، سرطان، سرفه، افسردگي، صرع، پرفشاري خون، عفونت، سکته‌هاي مغزي و قلبي خودداري کنيد.

اين پنير را با قرص ضد افسردگي نخوريد
مهارکننده‌هاي مونوآمين اکسيداز با نام اختصاري MAO دسته‌اي از داروهاي ضدافسردگي هستند. اين داروها به‌دليل عوارض جانبي و تداخل‌هاي دارويي خطرناک‌شان کمتر تجويز مي‌شوند اما در درمان افسردگي و مراحل اول بيماري پارکينسون بسيار موثرند. در واقع اين گروه از داروها و همچنين آنتي‌بيوتيک‌هايي مثل «لينزوليد»، آنزيمي که به تجزيه «تريامين» کمک مي‌کند را از کار مي‌اندازند. تيرامين نوعي اسيدآمينه است که در پنيرهايي با تاريخ نگهداري بالا مثل پنير پارمسان، گودا و بلوچيز و همچنين سوسيس و کالباس، موزهاي خيلي رسيده، آووکادو، اسفناج، سس سويا و ماءالشعير يافت مي‌شود.

تيرامين اگر در بدن تجزيه نشود، فشار خون را افزايش مي‌دهد بنابراين افرادي که از مهارکننده‌هاي MAO استفاده مي‌کنند اگر همزمان با داروي‌شان از اين خوراکي‌ها مصرف کنند، ممکن است فشار خون‌شان به درجات خطرناکي بالا برود و آنها را دچار درد شديد قفسه سينه کند. همچنين بايد همزمان با اين داروها از مصرف محرک‌هاي ديگر مثل کافئين خودداري کرد چون اثر دارو را افزايش مي‌دهند

اثر قرص ضدبارداري کم مي‌شود اگر. . . !
مصرف همزمان قرص ضدبارداري با داروي ريفامپين (نوعي آنتي‌بيوتيک) و همچنين ترکيبات پني‌سيلين و تتراسايکلين، فنوباربيتال، کاربامازپين، فني‌تويين و بسياري از ضدصرع‌هاي ديگر، داروهاي ضدسل و داروهاي ضدميگرن باعث کاهش اثر اين قرص مي‌شود. علاوه بر اين، قرص ضدبارداري باعث افزايش انعقادپذيري خون مي‌شود و مي‌تواند باعث کاهش اثر بعضي از داروهاي ضدانعقاد خون همچون وارفارين شود. اين قرص همچنين باعث کاهش جذب ويتامين B و اسيدفوليک مي‌شود بنابراين در دوران مصرف آن نبايد از منابع غني ويتامين B مثل جگر و سبزي‌هايي با رنگ سبز تيره مثل اسفناج غافل شويد.

داروي ضدآکنه با آب هويج نمي‌سازد
مصرف همزمان داروي ضدآکنه «ايزوترتينوئين» (آکوتان و دکوتان) با داروهاي داکسي‌سيکلين، مينوسيکلين، تتراسيکلين، متوترکسات، مکمل‌هاي حاوي ويتامين A و هر نوع مکمل براي افزايش يا کاهش وزن و بدن‌سازي ممنوع است. توصيه مي‌شود از مصرف الکل هم خودداري شود زيرا باعث عوارض کبدي خواهد شد. بهتر است در طول درمان اين دارو از زياده‌روي در مصرف آب هويج (بيش از دو ليوان در روز) خودداري کنيد چراکه اين دارو از مشتقات ويتامين A توليد شده است و زياده‌روي در مصرف آب هويج همزمان با آن ممکن است باعث آسيب کبدي شود.

چاي، استامينوفن را قوي‌تر مي‌کند!
مصرف چاي، 20دقيقه قبل از دريافت استامينوفن باعث افزايش اثربخشي اين دارو مي‌شود. کافئين موجود در قهوه، چاي يا نوشيدني‌هاي کولادار ميزان جذب استامينوفن را افزايش مي‌دهد اما اين را هم بايد در نظر داشت که دوز بالاي اين ترکيب باعث آسيب‌ کبدي مي‌شود. مصرف بعضي داروها با نوشيدني‌هاي کافئين‌دار نيز مي‌تواند علائمي مانند لرزش، تعريق و لکنت در فرد ايجاد کند؛ براي مثال هرگز نبايد داروهاي ضدآسم مثل تئوفيلين را با نوشيدني‌هاي حاوي کافئين مصرف کرد. به‌طور کلي اگر دارو مي‌خوريد، مصرف چاي، قهوه و نوشيدني‌هاي کولادار را به يک فنجان تا يک ليوان در روز کاهش دهيد.

نکته مهم: براي جلوگيري از عوارض تداخلات دارويي بايد در مراجعه به هر پزشکي به‌طور دقيق او را از تمام داروها و مکمل‌هاي گياهي يا شيميايي مورد مصرف خود مطلع سازيد. هنگام تحويل دارو از داروخانه نيز در مورد تداخل آن با داروهاي ديگر و مواد غذايي خاص از دکتر داروساز سوال کنيد. خواندن بروشور داخل بسته‌بندي دارو نيز کمک کننده است.

آسپرين را با ايبوپروفن نخوريد!
افرادي که سابقه سکته قلبي داشته و متخصص قلب مصرف روزانه آسپرين را براي آنها تجويز کرده است در صورتي که به هر دليلي براي کنترل درد، ايبوپروفن را در فاصله زماني کمتر از 8 ساعت قبل از آسپرين مصرف کنند، اثرات آسپرين در محافظت از قلب‌شان بسيار کم خواهد شد به خصوص اگر به دفعات يا به‌طور مرتب از اين مسکن يا هم‌خانواده‌هاي آن استفاده کنند. شير نيز مي‌تواند اثر آسپرين را کاهش دهد زيرا مصرف زياد آن ميزان اسيديته ادرار را تغيير مي‌دهد و باعث دفع بيشتر دارو مي‌شود. بهتر است بين مصرف محصولات لبني به‌خصوص شير و اين دارو دو ساعت فاصله بيندازيد.

قرص را با قاشق له نکنيد!
بسته به نوع قرص، تاثير کوبيدن و له کردن آن فرق مي‌کند. له کردن بعضي از قرص‌ها روي خاصيت و اثرگذاري آنها تاثير منفي مي‌گذارد. پوشش يک دارو متناسب با نوع هضم آن انتخاب مي‌شود و روي تاثيرگذاري آن نقش دارد. له کردن قرص مي‌تواند به بروز عوارض جانبي از يک معده درد ساده گرفته تا زخم معده و بي‌اثري قرص منجر شود. اگر در بلع دارو مشکل داريد مي‌توانيد آن را به قسمت‌هاي کوچک‌‌تر تقسيم کنيد.
براي بچه‌هاي زير شش ماه هم به جاي قرص، شربت‌هاي جايگزين وجود دارد. همچنين باز کردن کپسول و حل کردن پودر آن در آب به هيچ‌عنوان توصيه نمي‌شود. شکل ژلاتيني کپسول‌ها نقش مهمي در شيوه‌ آزاد شدن محتويات آن در بدن دارد. بدون کپسول، پودر داخل آن بي‌واسطه وارد معده مي‌شود و اين خطر وجود دارد که با ترشحات معده در آميخته و فاسد شود. در نتيجه امکان دارد اثر دارو کاهش پيدا کند.

1 + 5 نکته مهم دارويي!
1. در مورد داروهايي که ممکن است باعث تحريک و ناراحتي دستگاه گوارش شوند توصيه مي‌شود که همراه غذا مصرف شوند. براي مثال قرص ايبوپروفن که معمولا با نام بروفن شناخته مي‌شود، بهتر است همراه با مقداري غذا يا خوردني ديگر مصرف شود يا در شرايطي استفاده شود که ظرف يک ساعت گذشته غذا ميل شده باشد.

2. مصرف آنتي‌بيوتيک‌ها بايد يک ساعت قبل از غذا يا دو ساعت بعد از آن باشد.

3. آنتي‌بيوتيک‌هايي مانند آموکسي‌سيلين، آزيترومايسين، آمپي‌سيلين، سفيکسيم، سفالکسين، مترونيدازول، ريفامپين، پني‌سيلين و تتراسايکلين مي‌توانند باعث اسهال شوند بنابراين براي جبران کمبودهاي بدن، مصرف ميوه، سبزي، مايعات و سوپ‌ها در دوره مصرف آنتي‌بيوتيک‌ها توصيه مي‌شود.

4. داروهاي ضد قارچ مثل گريزوفلووين و فلوکونازول که محلول در چربي هستند، در صورت مصرف با غذاهاي چرب، بهتر جذب مي‌شوند.

5. هيچ‌گونه دارويي را تا دو ساعت پس از مصرف آنتي‌اسيد مصرف نکنيد. از آنتي‌اسيد پس از مصرف غذا استفاده کنيد.

6. شربت آلومينيوم ‌ام‌جي‌اس را با معده خالي و يک ساعت پيش از غذا مصرف کنيد.

چي رو با چي نخوريم؟
- مصرف همزمان استامينوفن با غذاهاي غني از کربوهيدرات مثل بيسکويت، خرما، مربا و... باعث کندي جذب دارو مي‌شود.

- مصرف همزمان قرص‌هاي پوشش‌دار بيزاکوديل (نوعي ملين) همراه با شير يا غذاهايي که خاصيت بازي دارند باعث از بين رفتن پوشش قرص در معده و کاهش اثرات درماني دارو مي‌شود.

- مصرف داروهاي آهن‌دار مثل سولفات آهن (فروس‌سولفات) و خوراکي‌هاي حاوي آهن با چاي باعث عدم جذب آهن مي‌شود. پس افرادي که فقر آهن دارند نبايد بلافاصله بعد از غذا، چاي بنوشند.

- همچنين مصرف همزمان حبوبات، تخم‌مرغ و لبنيات با مکمل آهن (فروس‌سولفات) مانع جذب آن مي‌شوند. در مقابل، مصرف قرص‌هاي آهن با آب مرکبات به دليل وجود ويتامين C باعث جذب بهتر آهن مي‌شود.

- مصرف همزمان دارو و مايعات داغ، باعث کاهش اثرات آنها مي‌شود.

- مصرف همزمان الکل همراه بعضي داروها مثل مترونيدازول، سفالوسپورين و بعضي از داروهاي پايين‌آورنده قند خون مثل گلي‌بن‌کلاميد باعث کاهش اثر دارو و ايجاد عوارض ناخواسته دارويي از قبيل تهوع، استفراغ، کرامپ‌هاي شکمي و سردرد مي‌شود.

- مصرف همزمان الکل همراه داروهاي آرام‌بخش و خواب‌آور باعث افزايش اثر تضعيف کننده سيستم اعصاب توسط اين داروها مي‌‌شود.

- مصرف همزمان استاتين‌ها (داروهاي کاهنده کلسترول خون) با داروهاي ضد قارچ مثل «فلوکونازول» مي‌تواند باعث ضعف شديد ماهيچه‌اي يا آسيب کليوي شود.

- مصرف فيبرهاي غلات، سبوس، حبوبات، ريواس و اسفناج جذب قرص‌هاي کلسيم را کاهش مي‌دهد.

- ترکيبات اسيدي موجود در آبميوه‌ها مي‌توانند اثربخشي آنتي‌بيوتيک‌ها (مانند پني‌سيلين) را کاهش دهند.

- مصرف سه تا چهار فنجان چاي يا قهوه در روز ممکن است اثر دگزامتازون را افزايش دهد.

چند ترکيب خطرناک را بشناسيد!
داروي ضدافسردگي + مسکن‌ها

بعضي از داروهاي ضدافسردگي باعث افزايش ترشح ماده شيميايي شادي‌زا موسوم به سروتونين در مغز مي‌شوند. بعضي مسکن‌ها نيز تاثيري مشابه دارند، در نتيجه مصرف همزمان اين داروها با يکديگر باعث افزايش شديد اين ترکيب در مغز مي‌شود و فرد را دچار آشفتگي، تشويش، بالا رفتن دماي بدن و افزايش ضربان قلب و تنفس مي‌کند.

مسکن‌ + داروي ضداضطراب + شل‌کننده عضلات
هر پزشکي مي‌داند که ترکيب اين سه دارو کشنده است، با اين حال بعضي بيماران به دليل مراجعه به پزشک‌هاي مختلف و تجويز همزمان اين داروها، آنها را به‌طور ناخواسته و تصادفي با هم مصرف کنند که در اين صورت جان خود را به خطر مي‌اندازند!

نظرات بینندگان

ارسال نظر