صفحه نخست >> سلامت تعداد نظرات: 0

مشاوره سلامت/

مشاوره سلامت/ باورهاي غلطي که درباره قدمان داريم!

درميان سوالات، گاهي به باورهايي برمي‌خوريم که براي خودمان نيز جالب است. برخي از اين سوال‌ها و باورها را در حوزه بيماري‌هاي غدد دسته‌بندي کرده و آنها را با دکتر منوچهر جزايري، فوق تخصص بيماري‌هاي غدد و استاد دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي مطرح کرديم. جواب‌هاي ايشان خواندني است. بخوانيد!

کد خبر: 1285

سيمرغ/ درميان سوالات، گاهي به باورهايي برمي‌خوريم که براي خودمان نيز جالب است. برخي از اين سوال‌ها و باورها را در حوزه بيماري‌هاي غدد دسته‌بندي کرده و آنها را با دکتر منوچهر جزايري، فوق تخصص بيماري‌هاي غدد و استاد دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي مطرح کرديم. جواب‌هاي ايشان خواندني است. بخوانيد!
يکي از رايج‌ترين سوال‌هايي که در زمينه بيماري‌هاي غدد پرسيده مي‌شود درباره قد و قامت است. خيلي‌ها مي‌گويند قد من کوتاه است پس احتياج به هورمون رشد دارم! نظر شما چيست؟
کوتاهي قد، هميشه ناشي از کمبود هورمون رشد نيست بلکه يکي از صدها علت کوتاهي قد، کمبود هورمون رشد است که تنها يک درصد از علل را به خود اختصاص مي‌دهد. اين يک سوءتفاهم است که نمي‌دانم از کجا براي خيلي از بيماران پيدا شده است.
آقاي 28 ساله‌اي نوشته‌اند: «کوتاهي قد در خانواده ما ارثي است! آيا با طب‌سوزني يا کفش‌ها و صندل‌هاي مخصوص مغناطيسي يا انرژي‌ درماني يا بعضي چسب‌ها و داروهاي گياهي، مي‌شود آن را درمان کرد؟»
نه! اين کارها غيرعلمي و سوءاستفاده از ساده‌انديشي بعضي بيماران است. علت کوتاهي قد ايشان، همان‌طور که خودشان اشاره کرده‌اند،‌ ژنتيک است. عوامل موثر بر رشد طبيعي به دو گروه پيش از تولد (داخل‌رحمي) و پس از تولد تقسيم مي‌شوند. عوامل داخل رحمي (دوران جنيني) شامل هورمون تيروييد، هورمون رشد، انسولين، IGF، سلامت و تغذيه مادر و غيره است و عوامل پس از تولد شامل هورمون رشد، تيروييد، هورمون‌هاي جنسي، کورتيزول، عوامل ژنتيک، عوامل اقتصادي، رواني، اجتماعي، تغذيه و بيماري‌هاي مزمن. در اهميت زندگي داخل رحمي همين بس که از لحظه انعقاد نطفه تا تولد نوزاد، وزن بدن جنيني 107×44 برابر مي‌شود (ميلياردها برابر)؛ در حالي که از لحظه تولد تا آخر عمر، حداکثر 20 برابر مي‌شود. قد جنين نيز طي دوره داخل رحمي، 3850 برابر مي‌شود؛ در حالي که از تولد تا مرگ فقط سه تا چهار برابر مي‌شود.
بعضي‌ها مي‌گويند چون قدم کوتاه است، پس در هر سني که باشم، بايد هورمون رشد تزريق کنم!
اولا که هرکه قدش کوتاه است، معلوم نيست که به علت کمبود هورمون رشد باشد. دلايل متنوعي براي کوتاهي قد وجود دارد که يکي از آنها کمبود هورمون رشد است (کمتر از يک درصد موارد). دوم اينکه ممکن است هورمون رشد به حد کفايت تراوش شود و غلظت آن در خون کافي باشد ولي در سلول‌هاي هدف، مقاومت وجود داشته باشد (نشانگان لارون). سوم اينکه، هورمون رشد فقط تا زماني موثر است که صفحات رشد بسته نشده باشد. اگر صفحه رشد بسته باشد و بلوغ استخوان‌ها و سن استخواني تمام شده باشد، مانند فشار وارد آوردن به در بسته است و هيچ اثري ندارد. صفحات رشد اغلب با پايان دوران بلوغ، بسته مي‌شوند و رشد آنها تمام مي‌شود. خلاصه اين‌که اگر هورمون رشد بدون دليل علمي استفاده شود نه تنها موثر نيست بلکه با عوارض و اثرات جانبي جبران‌ناپذيري همراه خواهد بود.
چند روز پيش آقايي 25 ساله از ما سوال کرد که: «قد من 178 سانتي‌متر است ولي چون مي‌‌خواهم دروازه‌بان شوم، بايد به 190 برسم. آيا با هورمون رشد ممکن است؟»
شما بايد به ايشان مي‌گفتيد که قد شما طبيعي است و در صدک‌هاي بالا قرار دارد و احتياج به هورمون رشد نداريد. شما به واقع‌بيني و واقع‌گرايي و اعتدال فکري نياز داريد.
و يک سوال ديگر اينکه: «من خيلي چاقم؛ وزنم 98 کيلو و قدم 160 سانتي‌متر است. مادر و خواهرم هم چاقند و رژيم غذايي جواب نمي‌دهد. آيا کم‌کاري تيروييد دارم؟»
چاقي‌هاي قديمي و مفرط که از کودکي شروع شده، معمولا مربوط به کم‌کاري غدد تيروييد نيست بلکه جنبه ژنتيک و خانوادگي دارد و با مصرف قرص‌ لووتيروکسين قابل درمان نيست. درمان صحيح اين چاقي‌ها عبارت است از: اصلاح شيوه زندگي،تغذيه صحيح، ورزش، رژيم غذايي، رفع استرس و ...در واقع، کم‌کاري تيروييد فقط چند کيلو اضافه‌وزن مي‌دهد (حداکثر 7تا 8 کيلو) که آن هم بعد از 6 هفته مصرف لووتيروکسين سديم، اصلاح مي‌شود و بيمار به وزن سابق برمي‌گردد.

نظرات بینندگان

ارسال نظر