صفحه نخست >> اقتصادی تعداد نظرات: 0

ليلاز:بودجه برخي از ارگان‌ها بايد صفر شود!

البته ما به شرايط رکود گذشته باز نمي‌گرديم. هر چند اگر کاهش قيمت نفت همچنان ادامه داشته باشد، شاهد کاهش بودجه عمراني خواهيم بود و شرايط اقتصادي سخت‌تر مي‌شود و حتي ممکن است رکود تشديد شود. اما بودجه در حدي بسته شده است که مانع حرکت اقتصاد نخواهد شد. به هر حال تلاش دولت خروج از رکود است.

کد خبر: 1317

متن پيش رو در نداي ايرانيان منتشر شده و انتشار آن به معني تاييد تمام يا بخشي از آن نيست.

ما به شرايط رکود گذشته باز نمي‌گرديم. هر چند اگر کاهش قيمت نفت همچنان ادامه داشته باشد، شاهد کاهش بودجه عمراني خواهيم بود و شرايط اقتصادي سخت‌تر مي‌شود و حتي ممکن است رکود تشديد شود. اما بودجه در حدي بسته شده است که مانع حرکت اقتصاد نخواهد شد. به هر حال تلاش دولت خروج از رکود است.
«اينکه برخي مي‌گويند ايران کشوري است که با توليد و صادرات خود مي‌تواند بر درآمد نفت تاثير بگذارد، توهم است. ما با يک ميليون يا يک ميليون و دويست هزار بشکه هيچ جاي معادلات دنياي اقتصاد نقش نداريم. مقدار صادرات نفت و قيمت آن هم خارج از کنترل ما است. بنابراين نقش آفريني ايران به عنوان يک قطب انرژي، توهمي بيش نيست» اين را سعيد ليلاز به نداي ايرانيان مي‌گويد. در تمام مدت مصاحبه مجدانه از دولت دفاع مي‌کند و کوتاه هم نمي‌آيد. بحث درباره بودجه با يک اقتصاد‌دان سخت است و وقتي دشوارتر مي‌شود که بداني دولت در محدوديت است و چاره‌اي هم جز اين نداشته است. کمتر کسي مي‌داند در صورت تداوم کاهش قيمت نفت، اقتصاد ايران با يک شوک بزرگ روبرو مي‌شود. به همين دليل به اميد آينده در اين گفتگو از روي اين موضوع گذشتيم تا فقط راجع به بودجه ۹۴ با سعيد ليلاز بحث کنيم. در ادامه گفتگوي سايت نداي ايرانيان با اين عضو شوراي مرکزي حزب کارگزاران را مي‌خوانيد:

امسال دولت را با در نظر گرفتن کاهش قيمت جهاني نفت و ادامه برخي از تحريم‌ها بسته است. به نظر شما بودجه نويسان در واکنش به اين محدوديت‌ها چه بايد بکنند؟

بودجه تابع يک سري محدوديت‌هايي است که از بيرون به آن تحميل مي‌شود. اگر دولتي بتواند درآمد‌هايش را متنوع کند قطعا وضعيت بهتري را خواهد داشت. دولت يازدهم با يکسري محدوديت‌ها مواجه است که به اين دولت قدرت مانور زيادي در بودجه نويسي نمي‌دهد به خصوص براي دولتي که وارث ۸ سال ويراني حکومت ياران احمدي‌نژاد است.

برخي مي‌گويند اين‌ها بهانه هستند. مدعي هستند که دو سال است که دولت جديد روي کار آمده است و ديگر دستش در بودجه‌نويسي باز است؟

بايد بدانيم دو سوم بودجه کشور، بودجه جاري است. بودجه جاري هم دستمزد حقوق و کارکنان دولت است. هيچ کس قبول ندارد که کمتر از اين مي‌شود به مستخدمان دولت پول پرداخت کرد. هم اکنون که ۱۴ درصد به حقوق کارمندان افزوده مي‌شود که بر مبناي نرخ روز افزون تورم است. در عين حال کارمندان دولت حق دارند با توجه به تورم روز افزون نسبت به افزايش حقوق‌ها اعتراض کنند. اما معترضين به وضعيت امروز کشور بايد بگويند منبع افزايش حقوق را چه چيزي بايد تامين کنند. اين منبع وقتي تحت تاثير کاهش قيمت نفت قرار گيرد هيچ کاري نمي‌توان براي آن انجام داد، چون اقتصاد ايران وابسته به قيمت انرژي است. وقتي دولت بايد ۵۰ هزار ميليارد دلار براي بودجه عمراني در نظر بگيرد و يا نمي‌تواند يارانه نقدي را حذف کند، پس تدوين بودجه به شکلي ديگر امري محال خواهد بود. بودجه چيزي جز تراز و درآمد نيست.

تراز درآمد در جمهوري اسلامي ايران حاصل درآمد نفت و همچنين اخذ ماليات است. چرا دولت يازدهم نتوانست نقش ماليات را افزايش دهد؟

در آمد نفت در ايران نسبت به گذشته کاهش پيدا کرده است. اينکه برخي مي‌گويند ايران کشوري است که با توليد و صادرات خود مي‌تواند بر درآمد نفت تاثير بگذارد توهم است. ما با يک ميليون يا يک ميليون و دويست هزار بشکه هيچ جاي معادلات دنياي اقتصاد نقش نداريم. هم مقدار صادرات نفت و هم قيمت آن خارج از کنترل ما است. بنابراين نقش آفريني ايران به عنوان يک قطب انرژي، توهمي بيش نيست. در مورد درآمدهاي مالياتي هم چند نکته حائز اهميت است و آن اينکه نقش در آمدهاي مالياتي در اقتصاد ايران طي ده سال گذشته سال به سال کاهش يافته است. تنها در سال ۹۳ ما دو درصد رشد درآمدهاي مالياتي داشتيم. در سال‌هاي گذشته نه تنها موفق نبوديم، بلکه به شدت ضعيف هم عمل کرديم.

چرا دولت اقدام به تکيه بيشتر بر ماليات‌ها نکرد؟

چون افزايش ماليات باعث رکود مي‌شود.

منظور من افزايش ماليات‌ها نبود بلکه درست گرفتن ماليات‌ها بود. چند درصد مردم ايران ماليات مي‌دهند و چند درصد از ماليات فرار مي‌کنند. مسئله مهم اين است.

اقتصاد مسئله عدد و رقم است. شما متاسفانه کاملا سياسي فکر مي‌کنيد. اقتصاد در عين حال که با عدد و رقم سروکار دارد با نسبت هم سر و کار دارد، فضاي کسب و کار نسبت به دو سال گذشته از رکود خارج شده است. درآمدهاي مالياتي در هر صورتي که مد نظر شما است با شيب مشخصي افزايش پيدا مي‌کند نه يک باره. دولت يازدهم توان اين را ندارد که بخش زيادي از کساني که ماليات نمي‌دهند و از ساختار معيوب اقتصادي کشور بهره مي‌برند را در برنامه اخذ ماليات خود بگنجاند. دولت نمي‌تواند در عرض يک سال درآمدهاي مالياتي را محقق کند. در زمينه هزينه‌هاي جاري هم بودجه انقباضي بسته شده است، دولت در اين زمينه حتي نمي‌تواند يک ريال هم کاهش دهد چون طبقه کارمند و حقوق بگير دولت ناراضي خواهد شد. اين دولت در شرايط اجتماعي فعلي حاضر نيست بر بار نارضايتي اجتماعي، افراد جامعه بيفزايد. متاسفانه در انتقاد از دولت واقعيت را نمي‌بينيم و در توهم اقتصادي بسر مي‌بريم. اگر دولت بيش از اين به جامعه فشار بياورد حاميان خود را از دست خواهد داد.

نهادهايي هستند که از بودجه بهره زيادي مي‌برند. بودجه آن‌ها امسال چقدر کاهش پيدا کرده است؟

دولت در بخش ديگري از بودجه که خارج از حقوق دستمزد است بايد بودجه نهاد‌ها و ارگان‌ها را کم کند. معتقدم دولت يازدهم تا کنون اين کار انجام نداده است. اگر واقعا مي‌خواهيم بودجه ۹۴ را بر اساس واقعيت اقتصاد ايران تنظيم کنيم لازم است بودجه برخي از ارگان‌ها که حتي نقش خدماتي هم ندارند به صفر کاهش پيدا کند. چرا که اکنون در شرايط اضطرار بسر مي‌بريم. منظور من از برخي از ارگان‌ها نهادهاي نظامي نيست، چون امنيت کشور با مشکل روبرو مي‌شود. منظور من نهادهاي غير نظامي است که حتي کار خدماتي هم انجام نمي‌دهند. مسلما برخي ديگر نهادهاي غيرنظامي که بودجه‌شان کم مي‌شود اعتراض مي‌کنند. بنابراين بايد فکر کاهش بودجه آن‌ها را از سرتان خارج کنيد! البته دولت بايد تلاش خودش را براي به صفر رساندن بودجه ارگان‌هاي بي‌فايده انجام دهد که تا کنون انجام نداده است.

پس منظورتان اين است که دولت هيچ راهي ندارد و بايد طرح‌هاي عمراني هدف کاهش بودجه قرار بگيرند؟

خير. البته تنها جايي که بيشتر از همه به آن ظلم مي‌شود همين بودجه عمراني و توليدي است که امسال هم انقباضي بسته شده است. اگر سقوط فعلي قيمت نفت خام ادامه پيدا کند، بخش زيادي از بودجه عمراني تحقق پيدا نخواهد کرد.

چطور معتقديد که از رکود خارج شده‌ايم؟ قبول داريد که کاهش بودجه عمراني به معناي افزايش بيکاري، کاهش توليد ملي و در ‌‌نهايت تشديد رکود است؟

البته ما به شرايط رکود گذشته باز نمي‌گرديم. هر چند اگر کاهش قيمت نفت همچنان ادامه داشته باشد، شاهد کاهش بودجه عمراني خواهيم بود و شرايط اقتصادي سخت‌تر مي‌شود و حتي ممکن است رکود تشديد شود. اما بودجه در حدي بسته شده است که مانع حرکت اقتصاد نخواهد شد. به هر حال تلاش دولت خروج از رکود است.

دولت چه سمت گيري ديگري مي‌تواند در بودجه ۹۴ داشته باشد؟

راه ديگري نداريم. چون بودجه ۹۴ يک بودجه انقباضي است و سهم بودجه را در توليد ناخالص داخلي از حدود ۲۶ درصد به حدود ۲۴ درصد مي‌رساند بيش از اين رقم اقتصاد ايران نمي‌تواند دوام بياورد. ما بايد با واقعيات کنار بياييم نه اينکه در توهم زندگي کنيم. با توجه به شرايطي که گفتم دولت فقط مي‌تواند در صورت ادامه شرايط فعلي، بودجه عمراني را کاهش دهد.

نظرات بینندگان

ارسال نظر