صفحه نخست >> اجتماعی تعداد نظرات: 0

چرا امام حسن(ع) با دختر دشمن خود ازدواج کرد

يکي از سؤالاتي که در زمينه زندگاني کريم اهل بيت(ع) امام حسن مجتبي(ع) مطرح مي‌شود، اين است که چرا حضرت با جعده که پدرش يکي از دشمنان ايشان بود، ازدواج کردند؟

کد خبر: 516

الف/ يکي از سؤالاتي که در زمينه زندگاني کريم اهل بيت(ع) امام حسن مجتبي(ع) مطرح مي‌شود، اين است که چرا حضرت با جعده که پدرش يکي از دشمنان ايشان بود، ازدواج کردند؟

مرکز مطالعات و پاسخگويي به شبهات حوزه علميه قم اين گونه پاسخ مي‌دهد:

يکي از افراد و شخصيت‌هاي تاريخي که در دوران اميرالمؤمنين(ع) زندگي مي‌کرد و در زير سايه مهر او امنيت يافته بود، «اشعث بن قيس کندي» بود که براي شناخت او کافي است به خطبه‌اي از خطبه‌هاي اميرالمؤمنين علي(ع) توجه کنيم:

امام علي(ع) در مسجد کوفه سال ۳۸ هجري سخنراني مي‌کرد، اشعث بن قيس به يکي از مطالب آن حضرت اعتراض کرد و گفت: اين سخن به زيان تو است نه به سود تو، امام(ع) که او را به خوبي مي‌شناخت نگاه خود را به او دوخت و فرمود: «چه کسي تو را آگاه کرد که چه چيزي به سود يا زيان من است؟ لعنت خدا و لعنتِ لعنت کنندگان بر تو باد اي متکبر، متکبرزاده منافقِ پسر کافر، سوگند به خدا تو يک بار در زمان کفر و بار ديگر در حکومت اسلام اسير شدي و مال و خويشاوندي تو هر دو بار نتوانست به فريادت برسد، آن کس که خويشان خود را به دم شمشير سپرد و مرگ و نابودي را به سوي آن‌ها کشاند سزاوار است که بستگان او بر او خشم گيرند و بيگانگان به او اطمينان نداشته باشند».

از جملات صريح امام(ع) درباره اشعث استفاده مي‌شود که او قطعاً يکي از دشمنان حضرت بوده است وگرنه حضرت با دوست خود اين‌گونه صحبت نمي‌کند، اما با اين حال، چرا فرزندِ حضرت (امام حسن مجتبي(ع)) با دختر چنين شخصي ازدواج کرد؟

در تاريخ داستاني درباره چگونگي ازدواج امام حسن(ع) با جعده دختر اشعث بن قيس نقل شده که در اينجا به نقل آن داستان مي‌پردازيم:

درباره نام دختر اشعث مؤرخان اختلاف دارند و او را سکينه، شعثاء و عايشه هم دانسته‌اند، ولي صحيح‌ترين آن جعده است و سبب ازدواج چنين بيان شده است که اميرالمؤمنين علي(ع) دختر سعيد بن قيس همداني به نام «ام عمران» را براي فرزندش حسن خواستگاري کرد، سعيد گفت: به من مهلت دهيد در اين باره مشورت کنم و از حضور امام بيرون آمد در بين راه به اشعث بن قيس (برادرش) برخورد و جريان را به او گفت، آن مرد منافق از روي نيرنگ به سعيد گفت: چگونه دخترت را به حسن مي‌دهي که هميشه به او فخر بفروشد و درباره‌اش انصاف نورزد و با او بدرفتاري کند و بگويد: من فرزند پيامبر خدا و اميرالمؤمنينم و او در برابرش چنين فضيلتي نداشته باشد، پس بهتر نيست او را به پسرعمويش بدهي تا شايسته يکديگر باشند، سعيد گفت: کدام پسرعمويش؟ اشعث گفت: محمد پسر من!

آن بيچاره فريب خورد و گفت: دخترم را به پسرت دادم، اشعث شتابزده به نزد اميرالمؤمنين(ع) رفت و گفت: تو دختر سعيد را براي حسن خواستگاري کرده‌اي؟! حضرت فرمود: بلي! اشعث گفت: آيا دختري را نمي‌خواهي که در شأن فرزندت باشد؟ حضرت فرمود: آن دختر کيست؟ اشعث گفت: جعده دختر من.

حضرت فرمود: ما با مرد ديگري در اين باره گفت‌وگو کرده‌ايم، اشعث گفت: درباره آن گفت‌وگو راهي براي شما وجود ندارد، حضرت فرمود: او رفته است تا با مادر دختر مشورت کند، اشعث گفت: او دخترش را به محمد بن اشعث (پسر من) داد، حضرت فرمود: کي چنين کاري کرده؟ اشعث گفت: قبل از اينکه به اينجا بيايم و چنين بود که اميرالمؤمنين با اين پيشنهاد موافقت کرد.

وقتي که سعيد فهميد فريب اشعث را خورده پيش او شتافت و گفت: اي مرد يک چشم با من نيرنگ باختي؟ اشعث گفت: کور خبيث تو هستي که خواستي درباره فرزند پيامبر مشورت کني، آيا تو احمق نيستي؟، اشعث شتابان به حضور امام حسن(ع) رفت و گفت: آيا نمي‌خواهي با همسرت ديدار کني، چون او مي‌ترسيد فرصت از دست برود و بعد راه بين خانه امام و خانه خودش را فرش کرد و دخترش را به همسري امام بخشيد، به اين ترتيب جعده به خانه امام(ع) رفت».

از آنجا که امام حسن مجتبي(ع) فرزند پيامبر(ص) و اميرالمؤمنين(ع) بود، هر کسي دوست داشت به گونه‌اي خود را به خاندان پيامبر نزديک کند، اهل بيت پيامبر(ص) هم به جهت حُسن خلقي که داشتند و حتي نسبت به دشمنان مهربان بودند، با اين گونه پيشنهادات مخالفت نمي‌کردند و تا خطايي از کسي نمي‌ديدند او را از در خانه خود نمي‌راندند، علاوه بر اينکه طبق داستان فوق امام مجتبي(ع) در برابر کار انجام شده واقع شدند و تن به اين ازدواج دادند، ولي بعضي از تحليلگران سبب ازدواج امام حسن(ع) با جعده را اين گونه بيان کرده‌اند:‌

همان گونه که برخي ازدواج‌هاي رسول خدا(ص) رنگ سياسي داشت، پاره‌اي ازدواج‌هاي امام حسن(ع) هم سياسي بود، با توجه به نفوذ بسيار زياد اشعث بن قيس در کوفه به نحوي که در جنگ صفين در به حکميت کشاندن جنگ تلاش فراواني داشت و مؤثر هم واقع شد، حضرت با دختر او جعده ازدواج کرد، اين ازدواج صورت گرفت و البته بدون فرزند پايان يافت، جعده که نفاق را از پدر به ارث برده بود با توطئه معاويه به دشمن حضرت تبديل شد و در يک اقدام ننگين امام حسن(ع) را زهر داد.

نظرات بینندگان

ارسال نظر