صفحه نخست >> اقتصادی تعداد نظرات: 0

تولید آخرین مدلهای مرسدس بنز در ایران ؟

این روزها خبرها پر است از ورود بنز، فولکس واگن و پژو به ایران. همه عاشقان خودرو با اشتیاق وصف ناپذیری خبرهای چند روز گذشته را دنبال می کنند و منتظر هستند با ورود این برندها به ایران، صنعت نیمه جان خودرو کشور جانی دوباره بگیرد.

کد خبر: 38262

روزنامه هفت صبح - فرید عطارزاده: این روزها خبرها پر است از ورود بنز، فولکس واگن و پژو به ایران. همه عاشقان خودرو با اشتیاق وصف ناپذیری خبرهای چند روز گذشته را دنبال می کنند و منتظر هستند با ورود این برندها به ایران، صنعت نیمه جان خودرو کشور جانی دوباره بگیرد.

رسانه ها نیز لحظه به لحظه خبرهای این حوزه را پوشش می دهند و با شور و شوق از صحبت های درگوشی و قراردادهایی که در شرف امضا هستند، رونمایی می کنند. روز گذشته هم مدیرعامل ایران خودرو در صحبت های خود به صورت مفصل در مورد قراردادها و همکاری های پیش رو صحبت کرد و این خبر را داد که بنز، رنو، سوزوکی و ... به زودی قراردادهای جدید خود را امضا می کنند.

این خوش بینی ها اما چقدر به واقعیت نزدیک است و آیا باید منتظر یک اتفاق مهم در صنعت خودروسازی کشور باشیم؟ آنهایی که نیمه پر لیوان را نگاه می کنند از چهار دلیل اصلی برای خوش بینی خود نام می برند. این دسته از کارشناسان معتقد هستند در صورت امضای قرارداد مشارکتی با شرکت های معتبر خودروسازی، شاهد کاهش قیمت ها، انتقال تکنولوژی، اشتغال زایی و در نهایت صادرات خودرو به کشورهای منطقه خواهیم بود.

این تحلیل ها و گمانه زنی ها آیا اجرایی است؟ اگر به همکاری های گذشته شرکت های خودروسازی ایران با شرکت های خارجی نگاهی بیندازیم به جز یک همکاری مشترک تولید نصفه و نیمه در حدود 10 سال پیش که در نهایت به سرانجام هم نرسید، تا به حال یا در زمینه واردات خودرو فعال بوده ایم یا مونتاژاری از نوع ایرانی. آیا ناگهان ورق خواهد برگشت و در زمینه تولید مشترک خودرو می توانیم به نقطه اینده آل مطلوب برسیم؟

در مورد قیمت ها نیز که خودروسازان از همین الان آب پاکی را روی دست خریداران ریخته اند و با تشریح انواع و اقسام تئوری های اقتصادی، خیلی رک و واضح این نوید را می دهند که منتظر کاهش قیمت ها نباشید! پس اگر همه چیز طبق پیش بینی ها جلو برود و توافق هسته ایا نیز پا بر جا بماند، آینده صنعت خودروسازی کشور قرار است به کدام سمت و سو برود؟

«میرخانی رشتی» عضو انجمن خودروسازان که در گفتگو با هفت صبح به صراحت تاکید می کند اگر همه توافق ها پابرجا بماند و قراردادهای همکاری نیز امضا شود، خریداران در حدود دو سال دیگر باید منتظر عملیاتی شدن آن باشند و قبل از آن نباید منتظر اتفاق خاصی در این زمینه باشند.
هفت صبح در گفتگو با اعضای انجمن خودروسازان، قطعه سازان، مدیران سابق شرکت های خودروسازی به بررسی همه این فرضیه ها پرداخته است.

فرضیه اول، کاهش قیمت خودرو

در این مورد تقریبا همه دست اندرکاران صنعت خودرو کشور معتقد هستند که حتی در صورت اجرایی شدن همه توافق ها و مشارکت ها باز هم قیمت ها کاهش پیدا نخواهد کرد و حتی به صورت زیرپوستی هم می گویند شاید قیمت ها بالاتر هم برود. پس چه کسانی اعتقاد دارند قیمت ها پایین خواهد آمد؟ جواب مشخص است: «مردم و خریداران!»

در این زمینه داود میرخانی رشتی عضو انجمن خودروسازان در توضیح این موضوع به هفت صبح می گوید: «مردم نباید انتظار کاهش قیمت ها را داشته باشند. هزینه های تولید در ایران بسیار بالاست. اگر قراردادهای مشارکتی با خودروسازان خراجی به سرانجام برسد و قرار شود به جای مونتاز، تولید مشترک داشته باشیم، باز هم قیمت تمام شده پایین نخواهد آمد.

دلیل این ماجرا آن است که در صورت ایجاد خط تولید جدید، باید همه خطوط تولید گذشته را که دیگر مستهلک و قدیمی شده اند از دور خارج کنیم. چنین اقدامی هزینه بسیار زیادی می طلبد و کارخانه های خودروسازی توان تامین آن را ندارند، در نتیجه آنها مجبور هستند برای نوسازی خطوط تولید خود از بانک ها وام بگیرند. سد وام های بانکی هم تا حدود 30 درصد می رسد و بنابراین فشار زیادی بر خودروسازان تحمیل می شود. این در حالی است که در سایر نقاط دنیا سود وام های بانکی برای چنین اقداماتی در حدود دو تا سه درصد است.»

محمدرضا نجفی منش، عضو هیات مدیره انجمن قطعه سازان نیز به هفت صبح می گوید: «کاهش قیمت خودرو یک انتظار غیرواقعی است. پارامترهای زیادی در تعیین قیمت نهایی خودرو نقش دارند که مانند یک زنجیره به یکدیگر متصل هستند. با توجه به قیمت ارز که نقش زیادی در این صنعت دارد، نباید انتظار کاهش قیمت داشته باشیم و حتی شاید شاهد افزایش قیمت اندکی هم باشیم.»

مدیرعامل ایران خودرو که آب پاکی را روی دست خریداران ریخته و اعلام کرده قیمت ها کاهش پیدا نمی کند. پس فرضیه اول کاملا رد خواهد شد و خریداران عزیز همچنان باید بر خودروهای 20 تا 80 میلیونی تولید داخل سوار شوند.

در این زمینه البته یکی از مدیران خودروسازی به یک نکته اشاره می کند. علی رضایی فر به هفت صبح مخ گوید: «شاید در زمینه خودروهای گرانقیمت شاهد کاهش قیمت جزیی باشیم. به عنوان مثال اگر بنز تصمیم بگیرد محصولات خود را در ایران به صورت مشترک تولید کند و این تولید واقعی باشد و نه مونتاژ، بنابراین قیمت نهایی تمام شده این محصول از قیمت نمونه مشابه آن که مستقیما از خارج از کشور وارد می شود و با تعرفه های گمرکی سنگینی روبرو می شود، پایین تر خواهد آمد.»

فرضیه دوم: انتقال تکنولوژی

آیا همانگونه که مسئولان خودروسازی اعلام کرده اند قرار است تکنولوژی های روز خودروسازی به ایران منتقل شود؟ اگر پاسخ این سوال مثبت باشد، مسلما تحول زیادی در صنعت خودروسازی به وجود خواهد آمد و پس از سال ها از مونتاژکاری خارج خواهیم شد.

طبق گفته مسئولان مختلف در این سری از همکاری ها قرار است به جای مونتاژ، دست اندرکاران خودروسازان خارجی به ایران بیایند و آموزش های لازم را به خودروسازان داخلی بدهند و خط تولید و فناوری های جدید را جایگزین سیستم فرسوده خودروسازی کشور کنند. آیا ما در گذشته تجربه چنین اقدامی داشته ایم و می توانیم به تولید مشترک برسیم؟

میرخانی رشتی در پاسخ به این سوال می گوید: «ما تنها در یک مورد تجربه تولید مشترک با خودروسازان خارجی داشته ایم که به حدود 10 سال پیش بازمی گردد. در آن زمان شرکت رنو، قطعه سازان خود را به ایران آورد و اصطلاحا بالای سر کار ایستاد. در این نوع قراردادها به دلیل آن که شرکت خارجی سرمایه خود را به داخل کشور آورده، بنباراین نظارت ویژه ای بر روی تولیدات خود انجام می دهد.

در همان زمان هم قیمت قطعات تولیدی پایین آمد و هم کیفیت شان. به عنوان مثال در تولید تندر، قطعه سازان داخلی برای تولید یک قطعه آن را 8 بار زیر دستگاه پرس می بردند تا کار انجام گیرد. نمایندگان رنو اما با انتقال تکنولوژی های جدید به قطعه سازان ایرانی یاد دادند که برای تولید همان قطعه، آن را سه بار از زیر دستگاه پرس رد کنند. در نتیجه هم کیفیت کار بسیار افزایش پیدا کرد و هم راندمان. ماشین آلات قطعه سازان ما اکثرا قدیمی است و قطعات کهنه و دورریز شرکت های خارجی را خریداری کردیم.»

پس چرا این روند تولید مشترک ادامه پیدا نکرد؟ مشاور انجمن خودروسازان در پاسخ به این سوال می گوید: «در همان زمان این طرح مخالفانی در مجلس داشت و برخی از نمایندگان ایراداتی به آن وارد ساختند. این همکاری مشترک در اواخر دولت هشتم و در زمان وزارت اسحاق جهانگیری بر سازمان صنایع شکل گرفت. با روی کار آمدن دولت احمدی نژاد، وزیر صنایع وقت جلوی ادامه این پروژه را گرفت.»

نجفی منش، عضو هیات مدیره قطعه سازان اما نظر دیگری در مورد دلایل توقف آن پروژه دارد و می گوید: «به دلیل تحریم های مالی نتوانستیم مسئله نقل و انتقالات پول به شرکت فرانسوی را حل کنیم و در نتیجه پروژه منتفی شد.»

علی رضایی فر مدیر یک شرکت خودروسازی اما از دلیل سومی رونمایی می کند و می گوید: «در آن پروژه قرار بود ایران خودرو و سایپا یک پلتفرم مشترک داشته باشند و هر کدام یک بدنه جداگانه برای آن طراحی کنند و در نهایت اما هر دو شرکت یک بدنه تولید و در نهایت فقط واسطه های این قرارداد سود کردند. تیراژ این خودرو به 100 هزارتا هم نرسید اما برای سوددهی حداقل تیراژ باید 300 هزار دستگاه باشد. تا آنجا که من شنیده ام این پروژه به دلیل بدهی های ایران به شرکت رنو متوقف شد.»

این مدیر خودروسازی اما عقیده دارد اگر مسئولان و دست اندرکاران مجموعه خودروسازی عزم خود را جزم کنند، می توانیم به نقطه هدف تولید مشترک دست پیدا کنیم. او در توضیح می گوید: «در همه دنیا این کار شدنی است و می توان آن را انجام داد. به عنوان مثال همین شرکت خودرو برخی قطعات و محصولات خود را در برزیل تولید می کند یا فیات از ترکیه. به نظر من همه چیز بستگی به نوع نگاه ها دارد که مسئولان تصمیم بگیرند نگاه خود را از مونتاژمحور به تولیدمحور تغییر دهند.»

فرضیه سوم: اشتغال زایی

در این مورد همه با یکدیگر اتفاق نظر دارند و عقیده دارند با شکل گیری چنین توافقی، قطعا فرصت های شغلی بیشتر خواهد شد و صنعت کشور رونق بهتری نسبت به گذشته پیدا خواهد کرد.

فرضیه چهارم: صادرات

آیا واقعا چنین موضوعی شدنی است؟ در حالی که ام در تولید خودرو همچنان اندر خم یک کوچه هستیم آیا امکان وجود دارد که بتوانیم محصولات خودروی خود را صادر کنیم؟ به نظر می رسد پاسخ خریداران خودرو به این سوال چندان مثبت نیست اما دست اندرکاران خودرو نظر دیگری دارند.
نجفی منش در این زمینه به هفت صبح می گوید: «این کار شدنی است و در صورت تولید مشترک با شرکت های معتبر خارجی قطعا می توانیم محصولات خود را صادر کنیم. در حال حاضر نیز محصولات خود را به سه کشور صادر می کنیم که با استقبال خوبی روبرو شده است. خودروهایی مثل پژو 206 SD و رنو.»

میرخانی رشتی نیز می گوید: «باید این نکته را مد نظر داشته باشیم که منظور از توانایی در صادرات خودرو، صادرات به کشورهای منطقه است. در حال حاضر پراید در عراق و سوریه مشتریان فراوانی دارد و حتی به رقیب خودروهای چینی تبدیل شده است. سمند نیز با تیراژ کمتری به روسیه صادر می شود. سالانه در حدود 30 یا 40 هزار دستگاه به عراق و سوریه صادر می شود.»

قراردادها از چه زمانی اجرایی می شود؟

نجفی منش در پاسخ به این سوال می گوید فعلا زمان خاصی مشخص نیست و همه چیز در حد گمانه زنی است. هر زمان که توافق هسته ای به صورت کامل انجام و تحریم ها برداشته شد، آن وقت می توان به این سوال پاسخ داد.

از سوی دیگر میرخانی رشتی مشاور انجمن خودروسازان به هفت صبح می گوید: «اگر این توافق هسته ای با موفقیت انجام گیرد. تحریم ها برداشته شود و سپس قرارداد همکاری با شرکت های خودروسازی امضا شود. از آن زمان حداقل دو سال دیگر باید منتظر عملیاتی شدن این فرآیند باشیم. پس حداقل تا دو سال دیگر نباید انتظار بزرگی از همکاری با شرکت های بزرگ خودروسازی داشته باشیم.»

چند درصد به خارجی ها می رسد؟

برای بسیاری از افراد این سوال پیش آمده در قراردادهای جدیدی که گفته می شود در آینده امضا خواهد شد، نوع مشارکت ها چگونه است و سرمایه گذاری شرکت های خارجی و داخلی چند درصد خواهد بود؟

مشاور انجمن خودروسازان در این زمینه ابراز بی اطلاعی می کند اما مدیرعامل ایران خودرو گفته که قرارداد با پژو و بنز احتمالا به صورت 50-50 خواهد بود. همچنین طبق شنیده هیا هفت صبح شرکت رنو در صورتی حاضر به تولید مشترک خواهد شد که 51 درصد سهام تولید دست آنها باشد و 49 درصد در دست طرف ایرانی.

نظرات بینندگان

ارسال نظر